Wat is opera ? De schilders die dinsdag uit hun hoogwerker studio Oost van de Berenkuil in kijken, denken van alles maar niet dat de medewerkers, musici en stagiaires van Yo! Opera het diepere wezen van (jeugd)opera en de daaronderliggende why do we do what we do-vraag aan het onderzoeken zijn. Samen met onze artistiek leider Anthony Heidweiller, musicus Niels Vermeulen en componist/musicus Jonas Bisquert (die de discussie leidt) besteden we een hele ochtend aan de vraag wat opera nou eigenlijk is… volgens Yo! Opera.
Opera = zingen. ‘You want to sing with me?’ Jonas speelt op een Zaihrese banjo. Wij antwoorden regel voor regel. ‘Aihee aihee aiunumumguhee, zaihriaongo, lalalamango (???!!!) … ‘Hóe???!! Zo???… zo!’
Opera = theater, maar dan met zingen, de muziek vertelt het verhaal; alle theatermiddelen worden ingezet, beeld, taal, licht, muziek, beweging en zingen natuurlijk; de opera vertelt grote verhalen, met veel emotie; alles is uitvergroot. Je beleeft het samen, live is het het mooist.
Opera = aandacht. Aandacht voor georganiseerd geluid in de tijd. Stadsgeluiden, vogels, de klok die tikt, de trein die voorbijrijdt, zingen… stopt het bewustzijn van het geluid, dan stopt het luisteren, stopt de muziek (zegt John Cage).
Opera = een beetje kunstmatig, niet realistisch, abstract. En toch kan het diepe, gemeenschappelijke gevoelens overbrengen. Operazangers gebruiken vooral hun buik en hun borst. Het geluid is gigantisch, heel hoog, heel laag. Als ze willen houden ze het uren vol zonder keelpijn te krijgen. Daarvoor moet je je kaken kunnen ontspannen; net als een baby een hele nacht die uit volle borst kan huilen zonder schor te worden.
Yo! Opera = opera maken vanuit een context, vanuit de wereld waarin kinderen/jongeren nu leven; de stem van kinderen/jongeren een plek geven in de opera; met de stad als podium. De plek, de omgeving van de jongeren, dicteert de vorm van een project. We gaan een dialoog aan met kinderen/jongeren/leerkrachten/wijkbewoners op basis van tweerichtingsverkeer. En kleinschaligheid maakt die ontmoeting natuurlijker. De tijdspanne van de ontmoeting volgt de natuurlijke spanningsboog van een gesprek in de deuropening, of een busrit van A naar B. Wat moet er gebeuren als je de intimiteit, authenticiteit van zo’n situatie ook op het podium van de grote zaal wil bereiken? En kan dat wel, vragen we ons af.
Vervolgens kregen we het over de plek van zangers in de jeugdopera; over zangers die zoeken naar een nieuwe verhouding tot traditie, vrij, open en authentiek; en over dat zingen in wezen gewoon ademhalen is; iets wat je doet met je buik, met je emotie, met heel je hebben en houwen….
De vraag ‘wat is opera’ houdt ons bij Yo! Opera nog wel een tijdje bezig… Sterker nog, de jeugdopera bevragen is eigenlijk de reden van ons bestaan . Het is een spannende onderneming. Alle inzichten zijn welkom.
